رشته کوه تفتان بین 28درجه و 30دقیقه الی 28درجه و 5دقیقه عرض شمال و60 درجه و 50دقیقه تا 61درجه 15درجه طول شرقی از نصف النهار گرینویچ قراردارداین کوه در چهل و دو کیلومتری شمال شهر خاش بین شهر میر جاوه و شهرستان خاش واقع شده است .ارتفاع آن ازسطح متوسط آب های خلیج فارس 3941متر ونسبت به دشت های اطراف حدود دو هزار متراست.
برخی بر این باورند که نام کوه تفتان از واژه ی تفت به معنی گرم وسوزان امده است . واین تسمیه به علت خروج آتشفشانی مرکب از بخار اب وگاز گوگرد از دهانه ان است.

کوه تفتان دارای 4قله بانام ها ی به شرح زیر است :

-قله ی شما لی که مرتع تر می باشد وبه نام"کوه زیارت" معروف است .
-قله ی جنوبی که کوتاه تر وآتشفشانی است " مادرکوه" نامیده می شود .
-قله ی شمالی شرقی که" صبح کوه" نام دارد .
-قله ای که در مغرب مادرکوه قرار گرفته نرکوه نامیده می شود.

ارتفاع قله : تفتان قله اي با ارتفاع 4050 متر در 150 كيلومتري زاهدان واقع است

تعداد پناهگاه : ۲ پناهگاه دارد. یکی در ابتدای مسیر :پناهگاه دره گل و دیگری: پناهگاه صُبح در ارتفاع ۳۲۰۰

دهانه آتشفشان تفتان : دهانه‌ای با شيب تند در دامنه جنوبی قله اين آتشفشان وجود دارد که قسمتی از آن بوسيله انفجار شديد و فرسايش بعدی خراب شده است. از ديوارهايی که شيب تند دارند فومرولهای زرد و سفيد رنگ صوت‌زنان بالا می‌آیند که همراه با فومرولهای متعددی که از بلندترين قله کوه بيرون می‌آيند ابر سفيد و مشخصی را تشکيل می دهند که از فاصله 100 کيلومتری قابل روئيت است و منظره يک آتشفشان فعال را بخوبی نشان می‌دهند. گدازه های تفتان مساحتی معادل 1300 کيلومتر مربع را زير پوشش دارند.

فعالیت آتشفشان تفتان : نخستین تکاپوی آتشفشانی ، در بیست کیلومتری شمال باختری قله فعلی بوده و سپس مراکز دیگری در خاور این نقطه فعال شده‌اند. فعالیت این مراکز به صورت فورانهای انفجاری بوده و حاصل آن برشهای داسیتی و آگلومرایی است. آخرین تکاپوی انفجاری تفتان دو فاز انفجاری است که حاصل آن ایگنمبریت دامنه جنوبی (شمال ترشاب) و توفهای گسترده در دشتهای اطراف آتشفشان است.

اولین فعالیتی که شکل امروزی مخروط شمال غربی آن را درست کرده است، باید سنی قبل از پلسیتوسن داشته باشد. فعالیتهای گدازه‌ای تفتان ، در کواترنری صورت گرفته که شامل گدازه های آندزیتی است که بر روی توفهای قبلی ریخته‌اند.

وجود اب : درپیرامون کوه تفتان دره های متعددی است که آب های قسمت شمال وشرق آن به صورت رودخانه " لادیز" و" گزد" به رود میر جاوه که امتداد رود" تالاب" یا "تلخ آب" است می ریزدوآب دره های جنوبی کوه تفتان داخل دره ی خاش می گردد وبه سبب ارتفاع بسیار ودره های پرآبی که این کوه در آن منطقه ی گرم وسوزان دارد در فصل تابستان ییلاق مردم طایفه "ریگی" ودیگر عشایر بلوچ ساکن پیرامون شهرستان خاش است.
درقلل کوه تفتان سه دریاچه وجود دارد که به دریا سرمعروف اند دو دریاچه در قسمت شمال واقع اند که عمق آن ها کم واغلب دارای آب گوارا می باشند ودیگری که نسبتابزرگ تراست (350x250 متر)دارای آب شوردایمی است.

حیوانات منطقه : انواع خاصی از پرندگان ، روباه، شغال، گرگ و کبک و....

پوشش گیاهی : بنه یا پسته ی کوهی ، بادام کوهی ، پونه، درمن، آویشن خار گلک و گرمونه ، ارژن، سیاه چوب ، گز، تاگزوغیره را می توان نام برد.

عکس دزدیده شده از وبلاگ : یک قدم مانده به . . .

نوع غار : اهکی( اثر نفوذ اب های اسیدی در لایه های اهکی ) - فرسایش اب (دریاچه ای)و این غار فعال می باشد .

 مسیر حرکت: جاده شیراز- اصفهان روستای : حاجی اباد در ۴۰ ک.م شیراز. و حدودا 5 كيلومتري منتظقه باستاني نقش رستم

مسیر رسيدن به غار : در پشت روستا كوهي وجود دارد به نام آق تپه يا تپه سفيد كه در مسیر ۲تنگ وجود دارد تنگ اول (سمت راست) كه مستقيم به طرف كوه آق تپه ميرود و تنگ دوم (سمت چپ) به طرف گردنه سفالي كه روي گردنه چشمه اي وجود دارد به نام چشمه سفالي يا به زبان محلي سيفولي كه در تمام طول سال آب دارد . 

در این غار : استالاکتیت و استالاکمیت های بسیاری وجود دارد.مون میلک هم مشاهده می شود.

گزارش برنامه بازدید از غار ممتاز : یک قدم مانده به . . .

اطلاعاتی در مورد غار کانگوهر : غار بزرگ و زیبای کانگوهر در ۳۶ کیلومتری شرق سوریان مرکز شهرستان بوانات فارس قرار دارد و یکی از زیباترین و بزرگترین غارهای ایران می باشد ٬ ارتفاع دهانه غار از سطح دریا ۲۶۵۰متر است و به ابعاد ۳۲ در ۱۸ متر . . .!! درون غار ٬ تالارهای بزرگ و زیبایی وجود دارد که دارای استگلامیت و استلاگتیت های بسیار زیبا و جالب و خیره کننده است . این غار ٬ در تیرماه ۱۳۴۱ توسط کوهنوردان هیئت کوهنوردی فارس کشف گردید...

این غار به دلیل ریزشی که سال های بسیار دور در دهانه داشته سنگ های بسیار بزرگی در زیر این مسیر ریخته شده که برخی اوقات باید برای رسیدن به دهانه به صورت بولدرینگ از سنگ ها و در شیب خیلی زیاد صعود کرد ٬ البته سمت راست این مسیر پاکوبی توسط کوهنوردان و غارنوردان درست شده برای سهل شدن مسیر....

طول غار :  این غار حدودا ۹۵۰ متر و عمق غار ۶۰۰ متر هست که برای بازدید از غار نیاز به کار فنی است...

موقعیت غار : پس از رسیدن به شهر سوریان مرکز شهرستان بوانات با ماشین های خطی به سمت روستای مونج یکی از روستاهای بزرگ شهرستان بوانات میرسیم و بعد از روستای مونج به سمت جاده مهریز یزد حرکت میکنیم و حدودا ۳۰ کیلومتر بعد از روستا ۲ جاده خاکی وجود دارد که اولی تابلویی دارد به نام شرکت زرین دشت و جاده خاکی دوم تابلویی به نام منطقه شکار ممنوع توت سیاه که وارد همین جاده خاکی می شویم و بعد از ۵ کیلومتر جاده خاکی به پاسگاه محیط زیست میرسیم.

راه رسیدن به دهانه : پس از عبور از پاسگاه محیط زیست توت سیاه وارد تنگی میشویم به نام تنگ بند نو که بین دو کوه به نام عمر کوه و آویشن پیر که است که دهانه غار در کوه سمت راست یعنی عمر کوه است که پس از راهپیمایی حدودا یک کیلومتر در جاده خاکی به دهانه زیبای غار میرسیم...

توضيح عكس : دهانه غار از پايين مسير و سنگ هاي عظيمي كه پس از ريزش دهانه به زير مسير ريخته

پوشش گیاهی منطقه : در منطقه درخت های بادام زیادی به چشم میخورد و گیاهان دیگری مانند گون ٬ کهکم (نمیدونم چیه؟؟!!) ٬ و در برخی نقاط بنه یافت میشود.

حیوانات منطقه : کبک ٬ تیهو ٬ خرس ٬ گراز ٬ بز ٬ کل بز ٬ قوچ ٬ میش ٬ شغال